گیر بکس حلزونی

گیربکس حلزونی چیست؟ آشنایی کامل با انواع، عملکرد و کاربردها

 معرفی گیربکس حلزونی

گیربکس حلزونی (Worm Gearbox) یکی از پرکاربردترین نوع گیربکس‌هاست که با استفاده از ماردون (کرمی) و چرخ‌دنده حلزونی، سرعت را کاهش و گشتاور را افزایش می‌دهد. این گیربکس به دلیل طراحی فشرده، توانایی انتقال گشتاور بالا و خاصیت خودقفل‌بودن، در صنایع مختلفی مانند آسانسور، نوار نقاله، ماشین‌آلات سنگین و صنایع غذایی کاربرد فراوان دارد.

 ساختار و عملکرد گیربکس حلزونی

• ماردون (Worm Shaft): شفتی با دندانه‌های مارپیچی که معمولاً از فولاد سخت‌کاری‌شده ساخته می‌شود.

• چرخ‌دنده حلزونی (Worm Wheel): معمولاً از آلیاژ برنز یا برنج ساخته شده تا سایش کاهش یابد.

• عملکرد: ماردون با چرخ‌دنده درگیر شده و باعث کاهش سرعت و افزایش گشتاور می‌شود. در نسبت تبدیل‌های بالا، گیربکس خاصیت خودقفل بودن دارد.

 انواع گیربکس حلزونی

• گیربکس‌های تک مرحله‌ای: مناسب برای نسبت تبدیل پایین‌تر و کاربردهای عمومی.

• گیربکس‌های چند مرحله‌ای: برای رسیدن به نسبت‌های تبدیل بالا و انتقال قدرت بیشتر.

• مدل‌های نصب: پایه‌دار، فلنجی، عمودی یا افقی.

 مزایا و محدودیت‌ها

مزایا:

• طراحی جمع و جور

• انتقال گشتاور بالا

• خاصیت خودقفل‌بودن

• کاهش نویز نسبت به برخی گیربکس‌ها

محدودیت‌ها:

• راندمان کمتر نسبت به گیربکس‌های هلیکال

• نیاز به روانکاری مناسب

• حساسیت به دمای کاری

 کاربردهای گیر بکس مارپیچ

گیر بکس مار پیچ در صنایع مختلفی استفاده می‌شود، از جمله:

• نوار نقاله و سیستم‌های انتقال مواد

• ماشین‌آلات بالابر

• تجهیزات صنعتی و اتوماسیون

• صنایع غذایی و دارویی

 نکات مهم در انتخاب گیربکس حلزونی

• تعیین نسبت تبدیل مورد نیاز

• بررسی بار و گشتاور کاری

• توجه به شرایط محیطی و دمای کاری

• نوع نصب و فضای موجود

 نگهداری و سرویس‌دهی گیر بکس حلزونی

• استفاده از روغن‌های مناسب با مشخصات توصیه شده

• بررسی دوره‌ای سطح روغن و نشت‌ها

• کنترل دما و صدا هنگام کارکرد

• تنظیم و هم‌محوری دقیق برای جلوگیری از سایش غیرمتعارف